Cuộc sống càng ngày càng phức tạp và tạo ra nhiều khó khăn thử thách cho con người. Tuy nhiên vẫn luôn có những nguyên tắc bất di bất dịch để chiến thắng và trở nên hoàn thiện trong mọi mặt. Xét về hoạt động thường nhật, đó là những thói quen hình thành trong mỗi con người. Những thói quen này đã được tác giả Stephen R. Covey đúc kết trong cuốn sách nổi tiếng của ông: “7 thói quen để thành đạt”
THÁCH THỨC CỦA THỜI ĐẠI MỚI.
Cuôc sống hiện đại đưa lại cho con người mới nhiều quyền lựa chọn hơn và tạo ra nhiều cơ hội cho những con người năng động. Tuy nhiên gắn liền với nó là những xúc cảm và suy nghĩ tiêu cực có thể kéo lùi một bộ phận con người không dám và không đủ sức đi theo dòng chảy của cuộc sống. Những khó khăn mà họ gặp phải thường là:
Ước muốn và tham vọng sở hữu: họ mong muốn nhiều điều hơn như tiền tài địa vị và coi đó là công cụ để giành lấy các thứ khác trong cuộc sống.
Trốn tránh trách nhiệm: họ thường đổ lỗi cho người khác hoặc hoàn cảnh về những điều mà thực ra họ hoàn toàn có thể kiểm soát được. Đây là lối tư duy nạn nhân của một bộ phận lớn những con người luôn thất bại trong mọi việc.
Tuyệt vọng: trước sự thay đổi của cuộc sống và tính thiếu trách nhiệm, họ cảm thấy không đủ sức để chống chọi và rơi vào tình trạng đau khổ tuyệt vọng.
Mất cân bằng trong cuộc sống: họ mất cân bằng trong suy nghĩ khi tập trung quá nhiều vào một mục tiêu trước mắt nào đó.
Tính vị kỉ: họ cho rằng cơ hội và phần thưởng luôn ít ỏi và cố gắng giành giật, thậm chí bằng việc chà đạp hay chỉ trích người khác.
Niềm khao khát được lắng nghe: Tại mỗi cuộc giao tiếp thay vì lắng nghe và thấu hiểu người khác họ chỉ chăm chú vào những gì mình sắp nói và tìm cách thuyết phục người khác nghe theo ý kiến của mình.
Xung đột và khác biệt: tại các giao dịch thường nhật họ luôn tìm cách đàm phán để giành càng nhiều lợi ích càng tốt thay vì tìm ra phương án có lợi cho cả đôi bên.
Bế tắc của bản thân: những mặt của con người như vật chất, tinh thần, tâm hồn và tình cảm không được quan tâm và rèn luyện đúng cách hàng ngày tạo nên sự bế tắc.
Việc giải quyết nhưng vấn đề trên không đòi hỏi những phương thức tiên tiến mà đơn giản chỉ cần quay lại các nguyên tắc truyền thống bên trong mỗi cá nhân.
2. ĐẠO ĐỨC NHÂN CÁCH VÀ ĐẠO ĐỨC TÍNH CÁCH.
Đạo đức nhân cách là những kĩ năng và hiểu biết mà bạn rèn luyện để trở thành con người mà bạn mong muốn người khác nhận thấy. Điều này giúp bạn trang bị các công cụ tốt hơn trong quá trình giao tiếp với người khác.
Đạo đức tính cách là bản chất con người bạn mà người khác có thể cảm nhận được sau một thời gian đủ dài. Đây là phần cốt lõi tạo nên nguồn tình cảm giữa bạn và người khác. Kết hợp với đạo đức nhân cách, bạn sẽ có một cách thức giao thiệp hoàn hảo và đạt được các mối quan hệ giá trị.
3. NGUYÊN TẮC P/PC LÀ GÌ?
P/PC (sản phẩm/ năng lực sản xuất) là công thức tổng quát cho mọi thành quả bạn muốn đạt được trong mọi lĩnh vực. Dựa trên câu chuyện bác nông dân với con ngỗng đẻ trứng vàng, tác giả chỉ ra tầm quan trọng cốt yếu nên đặt vào PC nếu chúng ta muốn có một P tốt. Không chỉ trong các công ty hay các xí nghiệp, điều này cũng luôn đúng cho các vấn đề chung của con người như sức khỏe, tài năng và các mối quan hệ... Sự cân bằng P/PC là cốt lõi của sự hiệu quả.
PHẦN 1: THÀNH TÍCH CÁ NHÂN
THÓI QUEN THỨ 1: CHỦ ĐỘNG
Những con người chủ động luôn có sự cân bằng trong cuộc sống. Họ nhận thức rõ các sự kiện xảy ra hoàn toàn nằm trong tầm kiểm soát của mình chứ không phải hoàn cảnh khách quan. Họ phản ứng trước những tác động của ngoại cảnh bằng những nguyên tắc và giá trị, hơn là cảm xúc và suy nghĩ nhất thời. Họ làm điều đó bằng cách phát triển và sử dụng bốn khả năng thiên phú của con người, đó là: nhận thức bản thân, lương tâm, trí tưởng tượng và ý chí độc lập, theo cách tiếp cận từ trong ra ngoài để tạo sự thay đổi. Họ quyết định trở thành nguồn lực sáng tạo trong chính cuộc đời mình, đó là quyết định quan trọng nhất mà một người có thể đưa ra.
THÓI QUEN 2: BẮT ĐẦU TỪ MỤC TIÊU ĐÃ ĐƯỢC XÁC ĐỊNH
Bạn muốn mọi người suy nghĩ như thế nào sau khi bạn qua đời? Đây là một câu hỏi rất ít người đặt ra cho mình. Việc xác định rõ mục đích cho cuộc đời mình và biết mình đang ở đâu trên con đường đó sẽ tạo cho bạn động lực cũng như minh bạch hóa kế hoạch dài hạn của bạn. Hãy sử dụng não phải để hình dung và tưởng tượng các mục tiêu hàng ngày và dùng não trái để lập ra 1 bản tuyên ngôn sứ mệnh theo đúng tiêu chí lấy nguyên tắc làm trọng tâm. Việc phụ thuộc vào bạn bè, đối thủ, tiền bạc hay các mối quan hệ khác đều khiến cho bạn hành động trên cảm xúc nhiều hơn lý trí.
Tuyên ngôn sứ mệnh là hình thức cao nhất của việc sáng tạo bằng tinh thần của một cá nhân, gia đình hoặc tổ chức. Đó là quyết định quan trọng nhất vì nó chi phối tất cả những quyết định khác. Tạo ra nền văn hóa đằng sau một sứ mệnh, tầm nhìn và những giá trị chung chính là cốt lõi của sự lãnh đạo.
THÓI QUEN 3: ƯU TIÊN CHO ĐIỀU QUAN TRỌNG NHẤT
Đây là công việc của một người quản lý bản thân hiệu quả. Tập trung vào điều quan trọng nhất chính là thói quen quản lý thời gian chặt chẽ và sáng tạo. Quá trình này cần được thực hiện theo nguyên tắc 80/20 và việc sắp xếp các công việc theo các phần tư của bảng thứ tự ưu tiên.
PHẦN 2: THÀNH TÍCH TẬP THỂ
TÀI KHOẢN TÌNH CẢM
Tài khoản tình cảm là lối nói ẩn dụ về sự tin tưởng trong một mối quan hệ. Giống như tài khoản trong ngân hàng, nó là một khoản mà chúng ta có thể gửi vào và rút ra. 6 khoản kí gửi quan trọng nhất mà bạn có thể tạo nên trong lòng người khác là:
Lắng nghe và thấu hiểu.
Quan tâm đến chi tiết.
Giữ cam kết.
Làm rõ các kì vọng và mục tiêu của 2 người đặt ra cho nhau.
Thể hiện sự chính trực của bản thân:sự nhất quán và không nói xấu người khác.
Thành thật nhận lỗi khi mắc sai lầm.
Ngược lại, những biểu hiện thiếu thiện chí, không giữ lời, chỉ trích, ra lệnh... làm giảm lòng tin trong các mối quan hệ, được gọi là rút ra khỏi tài khoản tình cảm. Nếu như bạn làm đầy tài khoản tình cảm của người khác bằng sự chân thành và thời gian, bạn có thể dễ dàng có được sự tin tưởng cũng như sự chấp nhận của người đó. Ngược lại, khi tài khoản tình cảm còn rất ít mà bạn đã muốn người đó nghe theo mình tức là bạn đã làm “thấu chi” tài khoản đó và lẽ dĩ nhiên là mong muốn của bạn không thể hiên thực hóa được.
THÓI QUEN 4: TƯ DUY CÙNG THẮNG
Đứng trước các vấn đề trong cuộc sống, giữa các cơ hội cũng như mâu thuẫn, chúng ta thường có 6 cách giải quyết dựa trên các tư duy như:
Thắng thua: đây là lối tư duy thường thấy và khiến cho người được đối xử cảm thấy bị tổn thương về mặt tinh thần hoặc vật chất. Lẽ tất nhiên, kiểu suy nghĩ ích kỉ này sẽ khiến người khác xa lánh và không còn muốn xây dựng mối quan hệ với bạn nữa.
Thua thắng: Đây là tư tưởng muốn nhanh chóng làm hài lòng người khác. Tuy nhiên kiểu nhượng bộ này sẽ tạo nên những cảm xúc tiêu cực bị kìm nén lâu dài trong bạn và khó duy trì các mối quan hệ như vậy.
Thua thua: Kiểu tư duy này thường xuất hiện khi 2 cá nhân có cách nghĩ thắng thua gặp nhau. Kết quả của mối quan hệ này là “không ăn được thì đạp đổ” và gây nên thiệt hại cho cả 2 bên.
Chỉ có thắng: Tư duy này xuất hiện thường trong các tình huống khẩn cấp. Khi đó họ không quan tâm đến những cái khác mà chỉ thực hiện theo bản năng để đạt được mục đích tức thời.
Cùng thắng: Đây là kiểu suy nghĩ tiến bộ và sáng tạo nhất mà trong bất kì hoàn cảnh nào bạn cũng nên tuân theo. Tính cách cơ bản của 1 con người cùng thắng là trung trực, chín chắn và rộng lượng. Họ luôn tìm phương án tốt nhất cho “chúng ta” chứ không chỉ “tôi” bằng cách thể hiện lòng nhiệt tình, tư duy tích cực khiến cho đối phương được cảm hóa và đồng thuận. Trong trường hợp khó khăn, họ có thể chọn phương án không giao kèo.
THÓI QUEN 5: LẮNG NGHE ĐỂ THẤU HIỂU
Bạn có nhận thấy rằng từ lúc sinh ra, chúng ta đã trải qua rất nhiều năm để học nói, viết hay đọc nhưng lại chưa bao giờ học cách lắng nghe? Trước những lời nói của người khác, hầu hết mọi người đều thể hiện thái độ như sau:
Làm ngơ: coi như không nghe thấy
Giả vờ lắng nghe: mặc dù có thể hiện qua ánh mắt hay nét mặt nhưng thực ra họ đang nghĩ về 1 chuyện khác.
Lắng nghe có chon lọc chỉ lắng nghe những điều có lợi hay quan trọng với mình.
Chăm chú lắng nghe: Lắng nghe đầy đủ và chăm chú. Tuy nhiên mục đích chính của thái độ này vẫn là để đối đáp hay phán xét người nói.
Lắng nghe và thấu hiểu: Khi chúng ta lắng nghe với ý muốn thấu hiểu người khác thì đó là khi chúng ta bắt đầu một cuộc giao tiếp thật sự và gây dựng mối quan hệ. Khi người khác cảm thấy mình được thấu hiểu, họ sẽ cảm thấy được ủng hộ và tôn trọng, hàng rào phòng thủ được hạ xuống, cơ hội nói chuyện cởi mở và thấu hiểu lẫn nhau sẽ đến một cách tự nhiên. Muốn thấu hiểu người khác cần sự tử tế, muốn được người khác thấu hiểu cần sự can đảm. Thấu hiểu là cách nhìn nhận vấn đề trên góc nhìn của người khác, không nhất thiết là hoàn toàn đồng ý với họ nhưng cũng không được phán đoán dựa trên những kinh nghiệm chủ quan của bản thân. Khi lắng nghe 1 cách chủ quan, chúng ta thường có thái độ như sau:
Đánh giá: đồng ý hoặc không đồng ý
Thăm dò: đặt câu hỏi từ khung tham chiếu của bản thân
Khuyên bảo: đưa ra lời khuyên từ kinh nghiệm của mình
Lý giải: lý giải hành vi bằng cách suy bụng ta ra bụng người.
Vì vậy, quá trình lắng nghe thực sự cần sự tập luyện và mong muốn của bản thân, Các cấp độ của sự lắng nghe bao gồm:
Nhắc lại nguyên văn: bạn hãy hỏi lại nguyên văn ý của người nói.
Lặp lại nội dung theo kiểu suy diễn: sử dụng bán cầu não trái để phân tích ý nghĩa của người kia. Đồng thời hỏi lại để xác nhận ý nghĩa nó.
Bày tỏ cảm xúc: sử dụng bán cầu phải để suy nghĩ và xác nhận cảm xúc của đối phương.
Kết hợp cả 2 và 3: cố gắng tìm hiểu bản chất vấn đề, sử dụng cả 2 bán cầu não để tìm hiểu ý tưởng và xúc cảm đối phương. Nếu họ vẫn bị cảm xúc chi phối bạn cần quay lại lắng nghe đến khi họ cởi mở và thổ lộ tâm tư.
THÓI QUEN 6 : ĐỒNG TÂM HIỆP LỰC
Đồng tâm hiệp lực nghĩa là tạo ra giải pháp thứ ba – không phải cách của tôi, không phải cách của bạn, mà là cách thứ ba tốt hơn cách mà mỗi người có thể tự nghĩ ra. Đó là kết quả của sự thấu hiểu và tôn trọng sự khác biệt của người khác trong giải quyết vấn đề. Dựa trên các định hướng của từng cá nhân và tư duy cùng thắng để giúp mọi người tìm được tiếng nói chung và hỗ trợ nhau tạo nên sức mạnh gấp bội so với năng lực của từng người cộng lại.
PHẦN 3 : ĐỔI MỚI
THÓI QUEN 7: KHÔNG NGỪNG RÈN LUYỆN
Thói quen cuối cùng là khả năng thích nghi và rèn luyện bản thân hàng ngày để đạt tới điểm hoàn mỹ. Việc rèn luyện cần được cân bằng trong các mặt như sau:
Rèn luyện thể chất: 30 phút tập luyện hàng ngày đúng phương pháp sẽ cho bạn sức khỏe cho cả tuần làm việc cũng như sự dẻo dai và tự tin.
Rèn luyện tinh thần: Việc này cần thực hiện theo các giá trị sống, niềm tin của mỗi người. Bạn cần trả lời câu hỏi: “Việc gì tạo động lực và có thể lên dây cót tinh thần cho mình mỗi ngày?”
Rèn luyện trí tuệ: bằng cách đọc sách, viết , trao đổi học hỏi đào sâu tâm trí. Hoặc sắp xếp công việc, lập kế hoạch…
Rèn luyện tâm hồn quan hệ xã hội/ tình cảm: đổi mới trong việc tương tác hàng ngày để mở rộng quan hệ và xây dưng ngân hàng tình cảm cho bản thân.
Đối với một tổ chức, Thói quen 7 nâng cao tầm nhìn, đổi mới, sự cải thiện liên tục, tránh tình trạng quá tải, kiệt quệ và đặt doanh nghiệp vào một lộ trình phát triển mới. Đối với gia đình, nó tăng cường tính hiệu quả trong những hoạt động thường lệ giữa các cá nhân.
Chỉ qua một cuốn sách nhưng tác giả Stephen R.Covey đã phân tích được bản chất con người một cách sâu sắc và hướng dẫn chúng ta con đường để đạt đến sự thành đạt trong mọi mặt của cuộc sống. Việc đọc và nắm bắt được đầy đủ ý nghĩa của cuốn sách đòi hỏi bạn có nhận thức rõ ràng về bản thân cũng như khát vọng thành công. Tuy nhiên “Học mà không hành thì không phải là học. Biết mà không làm thì không phải là biết”. Vì vậy, mong rằng bạn sẽ đọc sách với tâm thế của một người sẵn sàng hành động.
Download bài viết này tại ĐÂY
Download ebook "7 THÓI QUEN ĐỂ THÀNH ĐẠT" tại ĐÂY
Download Audiobook "7 THÓI QUEN ĐỂ THÀNH ĐẠT" tại đây: P1, P2, P3